Labor Day là một thí dụ.
Dịch sang tiếng Việt rất trang trọng: Ngày Lao Động.
Nghe cái tên, người mới qua Mỹ có thể giật mình. Cả năm đã đi cày gần chết, chẳng lẽ chính phủ còn dành riêng một ngày để bắt mình… lao động thêm?
May quá, không phải.
Labor Day là ngày người lao động được nghỉ lao động để ăn mừng… lao động.
Tôi đọc đi đọc lại câu ấy, thấy rất có chiều sâu.
Và càng lớn tuổi, tôi càng ủng hộ những triết lý có chữ “nghỉ” trong đó.
Ngày này hãng xưởng đóng cửa, văn phòng nghỉ, trường học nghỉ. Thiên hạ ngủ trễ, đi chơi, barbecue, shopping. Chỉ có một số ngành vẫn phải làm việc bình thường, nhất là nhà hàng, siêu thị và những nơi bán hàng đại hạ giá.
Nói cách khác, để một số người được nghỉ Labor Day, một số người khác phải labor dữ hơn.
Cuộc đời vốn công bằng theo một cách rất khó hiểu.
Labor Day rơi vào thứ Hai đầu tiên của tháng Chín, tạo thành một cuối tuần ba ngày. Người Mỹ gọi rất thơ mộng là long weekend.
Người Việt mình nghe ba chữ ấy thường không nghĩ đến lịch sử phong trào lao động hay quyền lợi công nhân.
Câu đầu tiên thường là:
“Ba ngày… đi đâu?”
Người muốn ra biển. Người đòi đi câu cá. Người đề nghị casino. Người muốn tụ tập barbecue.
Riêng mấy bà chỉ cần nghe hai chữ “Labor Day Sale” là tinh thần lao động bỗng lên cao một cách đáng ngại.
Mấy ông chồng cũng lập tức quan tâm đến Labor Day.
Không phải vì lịch sử ngày lễ.
Mà vì… thẻ tín dụng.
Thế mới biết, ở Mỹ có những ngày nghỉ mà người ta không đi làm vẫn có thể mất tiền rất nhanh.
Và đó mới chỉ là buổi sáng Labor Day.
Shopping!
Mấy ông nghe xong mắt cũng sáng.
Nhưng là sáng… vì lo.
Bởi Labor Day sale nghe rất hấp dẫn. Món hàng giá 500 đô giảm còn 350. Mua về sung sướng vì tiết kiệm được 150. Có điều, nếu không đi shopping thì tiết kiệm nguyên 500.
Tôi từng đem phép toán này ra trình bày.
Kết quả là từ đó tôi hiểu thêm một chân lý: trong đời sống gia đình, có những bài toán đúng về số học nhưng tuyệt đối không nên giải.
Người Việt ở Mỹ ngày Labor Day còn có một thú vui khác: barbecue.
Sáng sớm đã nghe điện thoại:
Chiều qua nhà tui nướng thịt nghen!
Nghe chữ nướng thịt tưởng đơn giản. Đến nơi mới thấy cái bàn dài như tiệc cưới: bò, gà, tôm, cá, xúc xích, bắp, rau, bia, nước ngọt, trái cây… đủ thứ.
Chủ nhà đứng bên lò nướng, tay cầm kẹp, khói bay mù mịt, mặt đỏ như Quan Công. Ai đi ngang cũng hỏi:
Chín chưa?
Ông chủ vừa quạt vừa trả lời:
Sắp!
Một tiếng sau vẫn… sắp.
Trong khi chờ thịt chín, mọi người bắt đầu nói chuyện. Ban đầu hỏi sức khỏe. Năm phút sau hỏi con cái. Mười phút sau chuyển sang giá nhà, tiền điện, xe cộ. Thêm nửa tiếng nữa là chuyện trên trời dưới đất đều được mang ra phân tích.
May mà Labor Day chỉ có một ngày. Chứ nghỉ thêm vài hôm, e rằng chúng ta giải quyết luôn chuyện nhân loại.
Còn có những người quyết định ở nhà để nghỉ cho khỏe.
Nhưng sáng ra nhìn bãi cỏ thấy dài.
Cắt một chút.
Nhìn garage thấy bừa.
Dọn một chút.
Thấy xe dơ.
Rửa một chút.
Đang rửa xe thì bà xã bước ra:
Anh rảnh hả?
Nghe câu ấy là biết ngày nghỉ chính thức kết thúc.
Một danh sách xuất hiện.
Tôi nghiệm ra rằng Labor Day không phải ngày không lao động. Nó chỉ là ngày chúng ta chuyển địa điểm lao động từ công ty… về nhà.
Dẫu vậy, sau những câu chuyện vui, Labor Day vẫn mang một ý nghĩa đẹp. Đó là dịp để nhớ rằng cuộc sống mình đang có được dựng nên từ biết bao bàn tay lao động. Từ người công nhân, tài xế, thợ máy, nhân viên nhà hàng, y tá, kỹ sư, chủ tiệm cho đến những người âm thầm chăm sóc gia đình, ai cũng góp một phần vào xã hội.
Và với nhiều người Việt trên đất Mỹ, lao động còn là cả một hành trình. Có người đến đây gần như từ hai bàn tay trắng, làm những công việc chưa từng nghĩ mình sẽ làm, dành dụm từng đồng, nuôi con ăn học, mua được căn nhà rồi từng bước gây dựng một đời sống mới.
Bởi vậy, Labor Day không chỉ là ngày nghỉ.
Đó còn là một ngày để tự vỗ vai mình:
Ừ, mình cũng đã cố gắng khá nhiều rồi!
Hôm nay cứ nghỉ. Cứ ăn. Cứ cười. Cứ barbecue.
Shopping cũng được, nhưng xin quý bà nhẹ tay một chút.
Bởi ngày mai chúng ta lại lao động.
Còn hóa đơn thẻ tín dụng thì…
nó không bao giờ biết nghỉ Labor Day.
No comments:
Post a Comment