Có lần tôi hỏi Thu:
Em có từng yêu chưa?
Nàng không trả lời.
Chỉ bật cười.
Trời đất, tôi hỏi chuyện tình yêu, có phải kể chuyện tiếu lâm đâu mà nàng cười.
Nhưng tiếng cười của Thu lạ lắm.
Không vội vàng. Không giòn tan. Nó chỉ khẽ rung lên nơi khóe môi, rồi theo gió chạy qua mái tóc, rơi xuống bờ vai, cuối cùng chẳng hiểu bằng cách nào lại đáp ngay vào lòng tôi.
Tôi nhìn nàng:
Cười nghĩa là sao?
Nàng vẫn cười:
Anh đoán đi.
Khổ!
Đàn ông trên đời sợ nhất chắc không phải những câu hỏi khó, mà là câu trả lời của một người đàn bà bắt đầu bằng hai chữ anh đoán.
Đoán đúng chưa chắc được thưởng.
Đoán sai thì có khi mang tội cả mùa.
Tôi đành nhìn Thu.
Nắng chiều hôm ấy vàng như mật. Một chút nắng còn mắc trên tóc nàng. Gió đi ngang rất nhẹ, đủ làm vài sợi tóc chạm vào má. Thu đưa tay vuốt lại, rồi nhìn tôi bằng đôi mắt như thể biết rõ người đối diện đang nghĩ gì.
Tôi hỏi lần nữa:
Em từng yêu thật rồi phải không?
Nàng nghiêng đầu:
Sao anh nghĩ vậy?
Vì người chưa yêu không cười như thế.
Thế người từng yêu thì cười thế nào?
Tôi chịu.
Thật ra làm gì có sách nào dạy cách phân biệt tiếng cười của một người đã yêu với một người chưa yêu. Tôi chỉ biết tiếng cười của nàng hôm ấy có một chút ngọt, một chút buồn, một chút xa xăm và hình như còn giấu đâu đó một chút… nguy hiểm.
Nguy hiểm nhất là nó khiến người nghe muốn bước lại gần.
Thu quay mặt nhìn những chiếc lá đang rơi.
Tôi bỗng nghĩ, có lẽ mỗi mùa đều có tiếng nói riêng.
Mùa đông nói bằng tiếng gió.
Mùa xuân nói bằng tiếng chim.
Mùa hạ nói bằng tiếng mưa.
Còn mùa thu hình như nói bằng tiếng cười của một người con gái.
Một tiếng cười rất nhẹ mà đủ làm chiều nghiêng xuống.
Một tiếng cười chẳng hứa hẹn gì mà khiến người ta muốn chờ.
Một tiếng cười không nói yêu mà nghe xong lại thấy lòng mình có chuyện.
Tôi hỏi:
Nếu chưa từng yêu, em có muốn thử không?
Lần này Thu không cười ngay.
Nàng nhìn tôi.
Chỉ vài giây thôi mà tôi có cảm giác cả mùa đứng lại. Gió thôi nghịch tóc. Lá thôi rơi. Nắng cũng nằm im trên vai nàng.
Rồi Thu hỏi:
Thử với ai?
Tôi suýt mắc nghẹn.
Rõ ràng nàng biết. Người đàn bà thông minh luôn biết câu trả lời trước khi hỏi. Nhưng nàng vẫn hỏi, chỉ để xem người đàn ông trước mặt có đủ gan bước thêm một bước hay không.
Tôi nói:
Với một người rất thích mùa thu.
Nàng mỉm cười:
Trên đời thiếu gì người thích mùa thu.
Tôi nhìn thẳng vào mắt nàng:
Nhưng chắc không nhiều người thích mùa thu đang đứng trước mặt mình.
Nàng bật cười.
Lại tiếng cười ấy!
Lần này tôi nghe rõ hơn. Nó có chút tinh nghịch của lá chạm vai, chút ngọt của nắng cuối chiều, chút mềm của tóc bay trong gió. Và hình như ở cuối tiếng cười còn có một cánh cửa vừa hé.
Tôi định bước vào.
Thu đã quay đi.
Đúng là đàn bà.
Mà lại là đàn bà mang tên Thu.
Nàng biết lúc nào nên đứng gần, lúc nào nên bước xa. Biết thả một ánh mắt vừa đủ để người ta nhớ. Biết cười một tiếng vừa đủ để người ta thương. Rồi khi kẻ si tình tưởng mình sắp hiểu được nàng, nàng lại thản nhiên nhìn trời:
Hình như sắp hết tháng Tám rồi anh nhỉ?
Tôi cười:
Tháng Tám hết thì còn tháng Chín.
Tháng Chín hết?
Còn tháng Mười.
Rồi mùa thu hết?
Tôi nhìn nàng:
Thì giữ em lại.
Thu im lặng.
Một chiếc lá rơi giữa hai người.
Tôi không biết câu nói ấy có làm nàng động lòng không. Chỉ thấy má nàng hình như hồng hơn một chút. Cũng có thể tại nắng. Mà thôi, trong chuyện tình cảm, có những thứ cứ đổ cho nắng sẽ dễ sống hơn.
Một lát sau nàng hỏi:
Anh thích mùa thu đến vậy sao?
Tôi đáp:
Trước đây thì thích mùa thu.
Còn bây giờ?
Bây giờ thích tiếng cười của Thu.
Nàng lại cười.
Tôi thua.
Thua thật rồi.
Người ta có thể tránh một cơn mưa bằng cách tìm mái hiên. Có thể tránh nắng bằng cách bước vào bóng râm. Có thể tránh gió bằng cách đóng cửa.
Nhưng tiếng cười của một người con gái thì biết trốn vào đâu?
Nó không ướt áo.
Không làm rối tóc.
Không để lại dấu vết.
Vậy mà một khi đã lọt vào lòng, nó cứ ở đó, thỉnh thoảng lại ngân lên khiến một buổi chiều bình thường bỗng hóa thành kỷ niệm.
Đến bây giờ tôi vẫn chưa biết Thu có từng yêu hay chưa.
Nàng chưa bao giờ trả lời.
Có điều tôi không còn muốn hỏi nữa.
Bởi tôi chợt hiểu, câu trả lời có hay không đâu còn quan trọng.
Quan trọng là chiều hôm ấy, khi tôi hỏi:
Em có từng yêu chưa?
Thu đã nhìn tôi và bật cười.
Và biết đâu, trong tiếng cười rất khẽ ấy, nàng không kể về người nàng từng yêu.
Nàng chỉ đang chờ xem…
tôi có đủ khờ để yêu nàng hay không.
